پیشگیرى از افسردگى با نماز صبح

افسردگى (DEPRESSION) حالتى احساسى است كه مشخصهاش اندوه، بىاحساسى (APATHY) ، بدبینى (PESSIMISM) و احساس تنهایى است. این بیمارى كه امروزه از شیوع بالایى در میان مراجعه كنندگان به كلینیكهاى روانپزشكى برخوردار است، داراى تظاهرات متنوع و زیادى بوده كه از مهمترین آنها مىتوان به اختلالات خواب اشاره نمود. تحقیقات نشان مىدهد 75 درصد از بیماران افسرده مشكلى در خواب (چه به صورت بى خوابى و چه پرخوابى) دارند و همچنین علایم این بیماران در هنگام صبح تشدید مىشود. نكته جالب و قابل توجه و مورد بحث ما این است كه در این بیماران چگالى (REM حركت سریع چشم) در نیمه اول خواب و همچنین كل زمان REM افزایش یافته و فاصله میان به خواب رفتن تا شروع اولین دوره REM یعنى ( LATENCY - REM) كم شده و مرحله 4 خواب نیز كاهش مىیابد. (1)
پس به عبارت سادهتر مىتوان گفت، افراد افسرده زمان بیشترى را در مرحله خواب REM به سر مىبرند. یعنى به میزان بیشترى نسبت به سایرین خواب مىبینند.
حال ببینیم، این موضوع چه ارتباطى با نماز صبح دارد، یعنى نماز صبح چه اثر درمانى مىتواند در این بیماران داشته باشد؟
به طور متوسط 20 - 15 دقیقه طول مىكشد تا یك فرد معمولى به خواب رود. پس در عرض 45 دقیقه وارد مراحل 3 و 4 خواب شده كه این مراحل عمیقترین مراحل خواباند. یعنى بیشترین تحریك براى بیدار كردن فرد در این مراحل لازم است. حدود 45 دقیقه پس از مرحله 4 است كه نخستین دوره حركات سریع چشم (REM) فرا مىرسد. هر چه از شب مىگذرد، دورههاى REM طولانىتر و مراحل 3 و 4 كوتاهتر مىشود. بنابراین در اواخر شب، خواب شخص سبكتر شده و رؤیاى بیشترى مىبیند (یعنى خواب REM اش بیشتر مىشود). پس قسمت اعظم خواب REM در ساعات نزدیك صبح به وقوع مىپیوندد. و از طرفى دیدیم كه یكى از مشكلات مهم بیماران افسرده، افزایش یافتن طول خواب REM و خواب دیدن زیاد است. از این جهت یك مبناى مهم در تولید داروهاى ضد افسردگى ایجاد داروهایى است كه كاهش دهنده مرحله REM خواب باشند (از جمله داروهاى ضد افسردگى سه حلقهاى) .
علاوه بر این یك روش درمانى جدید براى بیماران افسرده، بیدار نگه داشتن آنها براى كاهش میزان REM است، كه بهترین شكل آن نماز صبح است. (2) زمان نماز صبح كه مورد تاكید قرآن و همچنین بسیارى از روایات بوده، سبب كاهش قابل توجه میزان خواب REM در اشخاص مىشود. زیرا شخص نمازگزار كه خود را ملزم به اقامه نماز صبح مىداند و باید صبحگاه بیدار شود، پس در حقیقت جلوى ورود به مرحله قابل توجهى از REM را مىگیرد. از این جهت بیدارى صبحگاهى براى نماز خود به تنهایى مىتواند یك عامل مهم بدون عارضه در پیشگیرى از افسردگى مطرح باشد كه بر تمام روشهاى درمانى دارویى و غیر دارویى ارجح است، چرا كه پیشگیرى بر درمان مقدم است .
لازم به ذكر است آثار روحى و روانى ایمان به خدا و اقامه نماز بسیار زیاد است و نكات علمى بسیار شگرفى در اسرار سحر كه مورد تاكید فراوان اسلام نیز بوده، نهفته است كه انسان با دانستن آنها از تمام وجود زمزمه مىكند؛
"اقم الصلوة لدلوك الشمس الى غسق الیل و قرءان الفجر ان قرءان الفجر كان مشهودا (3) ؛ نماز را از زوال آفتاب تا نهایت تاریكى شب برپا دار و (نیز) نماز صبح را، زیرا نماز صبح همواره (مقرون با) حضور (فرشتگان) است .
پىنوشت:
1 . روانپزشكى بالینى كاپلان، ترجمه دكتر مرسده سمیعى و دكتر حسن رفیعى، ص152 .
2 . 40 نكته پزشكى پیرامون نماز، دكتر مجید ملك محمدى، ص3 .
3 . الاسراء (17): 78 .
چرا بعضىها دعایشان مستجاب نمىشود؟

یكی از مباحثی كه همیشه یك علامت سوال بزرگ در اذهان ایجاد میكند؛ مستجاب نشدن برخی از دعاها میباشد. در پاسخ باید گفت برای مستجاب شدن دعا، لوازم و شرایطی نیاز است كه اگر آنها فراهم نباشد؛ دعا مستجاب نمیشود .
پس لازم است كه قبل از دعا كردن شرایط و لوازم آن را شناسایی كرده و به آن عمل كنیم. یكی از شرایط مهم استجابت دعا، خوردن غذای حلال میباشد. با یك مثال موضوع را تبیین میكنیم.
"اگر به جاى بنزین مخصوص، گازوئیل یا آب در باك هواپیما بریزیم، پرواز صورت نمىگیرد، دعاى كسانى مستجاب مىشود كه در شكم آنان لقمه حرام نباشد .
در حدیثی از معصوم(علیه السلام) آمده است: «مَن سرّه أن یُستجاب دعائه فَلیطیّب كسبه» (1)؛ هر كس دوست دارد دعایش مستجاب شود، درآمد و لقمه خود را پاكیزه و حلال كند. بگذریم كه دعا به معناى طلب خیر است و بسیارى از خواستههاى ما خیر نیست و ما خیال مىكنیم خیر را طلب مىكنیم."(2)
حال اگر كسی خمس و زكات مالش را پرداخت نكرده باشد و از آن مال برای گذران زندگیش استفاده كند؛ آیا باید انتظار داشته باشد كه دعایش مستجاب شود؟!
كسی كه برایش مهم نیست از چه راهی مال خود را به دست میآورد و به حلال و حرام بودنش توجه ندارد؛ آیا باید توقع مستجاب شدن دعایش را داشته باشد؟
كارمندی كه از ساعات كاریش میدزدد و مسئولیتهایش را انجام نمیدهد؛ آیا درآمدش حلال است؟ چرا كه دزدی فقط این نیست كه از دیوار خانه كسی بالا برویم. اگر كسی از كارش زد و درست انجام نداد هم مرتكب دزدی شده است و در نتیجه درآمد حرام خواهد داشت. آیا چنین فردی باید منتظر به اجابت رسیدن دعایش باشد؟!
فردی كه گوشت و پوست بدنش از مال حرام، تشكیل شده؛ و هر مالی را از هر جایی كه به دست میآورد، میخورد؛ آیا میتواند توقع داشته باشد كه خداوند دعایش را مستجاب كند؟!
در اینجاست كه خاضعانه به درگاه حضرت باریتعالی دست نیاز بلند میكنیم و میگوییم:
اللهم اجعل رزقاً حلالاً ، طیبباً ، واسعا .
خدایا رزقی حلال، طیب و پاك، گسترده و بسیار، روزیمان بفرما .
1- بحارالانوار، ج 90، ص 373 .
2- برگرفته از سخن حجة الاسلام والمسلمین محسن قرائتی .
جون؛ غلامى عاشق و وفادار

"جون" مدتى در محضر ابوذر غفارى خدمت مىكرد، پس از شهادت ابوذر به خاندان على(علیهالسلام) پیوسته بود، همراه كاروان امام حسین(علیهالسلام) به كربلا آمد، روز عاشورا امام به او فرمود: تو به خاطر عافیت، همراه ما بودى، اكنون آزاد هستى هر جا مىخواهى برو، او با شنیدن این سخن منقلب شد و اشك از چشمانش فرو ریخت، در حالى كه با قلبى صاف و روحى خالص، دست و پاى امام را مىبوسید عرض مى كرد:
"آیا هنگام آسایش، كنار سفره شما باشمف و هنگام سختى از شما دور گردم؟ نه هرگز! من داراى سه عیب هستم: 1ـ بدنم بد بو است 2ـ منسـوب بـه خانـدان پسـت هستم 3ـ پوست بدنم سیاه است، آیا نمىخواهى با پیوستن به شما به بهشت روم و در نتیجه خوشبو و سفید رنگ، و منسوب به خاندان بزرگ گردم؟ سوگند به خدا از شما جدا نگردم تا خون سیاهم با خون درخشان شما آمیخته شود."
امام حسین(علیهالسلام) به او اجازه نبرد داد، او به میدان رفت و قهرمانانه با دشمن جنگید و پس از كشتن بیست و پنج نفر از دشمن، عروس شهادت را در آغوش گرفت.
امام به كنار آن غلام صافدل و عاشق آمد و در بالین او نشست و برایش چنین دعا كرد: «اللهم بیض وجهه، و طیب ریحه، واحشره مع الابرار، و عرف بینه و بین محمد و آل؛ خدایا چهره این غلام را نورانى، و بوى بدنش را خوش كن، و او را با نیكان محشور گردان، و بین او و آل محمد، شناسایى قرار بده.»
بر اثر این دعا، بدن جون آنچنان خوشبو شد، كه هر كس از كنار پیكر پاكش عبور مىكرد بوى خوشى كه خوشتر و پاكیزهتر از بوى مشك بود، از پیكر او استشمام مىكرد.
امام سجاد(علیهالسلام) فرمود: "مردم (بنى اسد) بعد از گذشت ده روز از شهادتش، پیكر او را خوشبو یافتند، رضوان خدا بر او باد."
به این ترتیب آن غلام با گزینشى الهى، و عرفانى بى شائبهف به ملا اعلى رسید، و به لقاءالله پیوست.(1)
1- نفس المهموم، ص150/ بحارالانوار، ج45، ص23.
آیا از مرگ می ترسی؟

امام جواد علیه السلام به عیادت یكی از اصحابش كه بیمار شده بود رفت در حالیکه آن شخص گریه میكرد و در مورد مرگ بیتابی مینمود.
حضرت به او فرمود: «ای بنده خدا! آیا از مرگ میترسی؟»
دلیل آن این است كه نمیدانی ماهیت مرگ چیست؟ آیا اگر پلیدی ها تو را فرا گیرد و موجب ناراحتی تو گردد و جراحات و زخمهای پوستی در بدن تو پدید آید و بدانی كه غسل كردن و شستشو در حمام، همه این زخمها را از بین میبرد، آیا نمیخواهی كه وارد حمام شوی و بدنت را شستشو نمایی و از زخمها و آلودگیها پاك گردی؟ و یا میل نداری به حمام بروی و با همان آلودگی و زخمها باقی بمانی!
امام جواد علیه السلام فرمود: مرگ (برای مؤمن) همان حمام است و آن آخرین پاكسازی از آلودگی گناهان و شستشوی ناپاكیها است. بنابراین وقتی كه به سوی مرگ رفتی و از این مرحله گذشتی، در حقیقت از همه اندوه و امور رنج آور رهیدهای و به سوی خوشحالی و شادی روی آوردهای»
بیمار از فرمودههای امام جواد علیه السلام قلبی آرام پیدا كرد و خاطرش آسوده شد و عافیت و نشاط پیدا كرد و با آرامش استوار دلهره و نگرانیاش از بین رفت.
آری وقتی كه انسان از نظر فكری، روحی، روانی و با پشتوانه ایمان و عمل صالح، خود را آماده سفر آخرت كند، ترس را هنگام مرگ به خود راه نمیدهد و در مییابد كه در حقیقت با این سفر، به سوی نجات و رهایی از رنجها، و روی آوردن به شادیها انتقال پیدا خواهد كرد.
منبع: معانی الاخبار، ص 290 .
از دو نفر دوری كن!

ائمه اطهار(علیهمالسلام) در روایات بسیاری ما را برای ارتباط داشتن و رفاقت با چه كسانی رهنمون شدهاند كه اگر این توصیهها را به عمل گیریم میتوانیم دوستان خوبی داشته باشیم. از آن جمله روایت ذیل است:
مفضل از امام صادق(علیهالسلام) نقل میكند كه فرمود:
اگر دو خصلت در كسی بود با او رفاقت و همراهی داشته باش وگرنه از وی دوری كن، دوری كن، دوری كن.
از امام پرسیده شد كه آن دو خصلت چیست؟ امام فرمود:
1- اقامه نماز در اول وقت و مداومت بر این امر.
2- همدردی با دیگران .(1)
در روایات برای اقامه نماز اول وقت، فواید و مزایای بسیاری نقل شده است. از جمله این كه اقامه نماز اول وقت باعث عاقبت بخیری، حل شدن مشكلات، برآورده شدن حاجات، راحت جان دادن، رفع هموم و غمها و درد و اندوه، نجات از آتش جهنم و ... میشود.
ادامه مطلب
حدیثى عجیب در عبادت خالصانه

حضرت رسول اکرم(صلى الله علیه و آله) فرمود:
وقتی خداوند زمین را آفرید، بر خود لرزید. پس كوه را آفرید تا وى را فرو گرفت. ملایك گفتند خداوند چیزی قویتر از کوه نیافریده است.
پس خداوند آهن را آفرید تا كوه را بُبرد، پس گفتند: آهن قوىتر است، آتش را بیافرید تا آهن را گداخته نماید، پس از آن آب را آفرید تا آتش را مهار کند، سپس باد را فرمان داد تا آب را برجاى خود قرار دهد.
پس از خلق اینها ملایك به اشتباه افتادند که چه چیز قویتر است، گفتند: از حق تعالى بپرسیم كه چه چیز از آفریدههای خداوند از همه قویتر است؟
خداوند فرمود: وقتی که انسان با دست راستش صدقه بدهد و دست چپ وى خبردار نشود، هیچ آفریدهاى قوىتر از وى نیست و نیافریدهام .
برگرفته از: عرفان اسلامی (شرح جامع مصباح الشریعه و مفتاح الحقیقه)، حسین انصاریان، ج10 .
بهجت انتظار

گلچین جملاتی معنوی در تبیین وظایف منتظران یوسف زهرا سلام الله علیهما که از زبان حجت الحق مرحوم حضرت آیت الله العظمی بهجت به عاشقان درگاه امامت و ولایت تقدیم می گردد:
عبادت در زمان غیبت افضل است
مگر همه سلمان یا ابوذر (رحمهالله) میشوند كه با تمام بلاها، صبركردند و یا مثل «عمار» كه حتى حاضر به كشته شدن گردد؟ در مقاماتى كه آنان بدان رسیدند بسته شده است. تمام دنیا و مافیها ارزش نماز یک شب سلمان (رحمه الله) را ندارد. روى پوست گوسفندى مى نشست، مصلاى عجیب و غریب داشت، و در روایتی اثاثیه و لوازم منزلش را برشمرده: یك پوست، یك كیسه آرد و ...؛ ولى باز گریه میكرده كه فردا بارش سنگین است. سلمان چه مقامى داشت، و ضد او، یعنى معاویه چه مقامى؟ البته چه بسا از این كه فرموده اند: عبادت در غیبت افضل از عبادت در حال حضور است بتوان استفاده كرد كه مقامات بالاترى براى ما ممكن است! مقصودم این است كه اگر ما در زمان حضرت رسول (صلى الله علیه و آله و سلم) بودیم و مى دیدیم كه در اطراف آن تشویق مى شدیم؛ ولى كسى كه آن ها را نمى بیند از تحصیل آن معذور است؛ زیرا تردید براى او حاصل مى شود كه آیا این گونه مقامات براى اوحاصل مىشود یا خیر؟! اما ما نیز از كرامات علما عجایب و غرایبى دیده ایم كه نمى شود بیان كرد و تعجب مىكردیم كه چرا دیگران مى بینند و اسمش را هم نمى آورند؟! ولی نمى دانم چرا باز نسبت به تحصیل آن مقامات بى تفاوت هستیم ؟!

- کسی که حضرت حجت (عجلالله تعالی فرجهالشریف) را بیشتر دوست دارد، بعد از اطاعت خدا در انجام واجبات و ترک محرمات، برای تعجیل در فرج آن حضرت بیشتر دعا کند. بهترین کار برای به هلاکت نیفتادن در آخرالزمان، دعا برای فرج امام زمان (عجلالله تعالی فرجهالشریف) است، البته دعایی که در همه اعمال ما اثر بگذارد. این خیال که حضرت صاحب میشود، مگر امکان دارد آن حضرت حقانیت را تقویت و تاکید نکند؟!
- وای به حال ما اگر در عمل برضد او بکوشیم. این یعنی اینکه تیر را از صاحب آن بگیریم و به سوی او نشانه رویم.
- غیبت امام زمان (عجلالله تعالی فرجهالشریف) مانع ترقی اهل ایمان نیست، بلکه برای آنها، راه نزدیکتر میشود.
- بدون دعا برای تعجیل در فرج، حیاتی برای خود قائل نیستیم. باید به طور جدی از خدا بخواهیم که این کشتی را به ساحل برساند.
توجه به مسجد جمکران

- مسجد جمکران، نزد من از مسجد سهله کمتر نیست.
- زیاد به مسجد جمکران مشرف شوید با ادای نمازهایش .
- عدهای از پاکان و نیکان صدای آن حضرت را در مسجد مقدس جمکران میشنوند.
- مسجد جمکران مورد عنایت است، بنابراین شایسته است مومنان آن را غنیمت شمارند.
- افسوس که همه برای برآورده شدن حاجت شخصی خود به مسجد میروند و نمیدانند که آن حضرت چه التماس دعایی از آنها دارد که برای تعجیل فرج او دعا کنند.

فرا رسیدن سالروز
میلاد پیامیر اعظم حضرت محمد مصطفی (ص) و همچنین امام صادق (ع)
را به تمامی مسلمانان جهان تبریک عرض می کنیم
بر روی زمین و آسمانها و کرات*****در بین مناجات و تمام کلمات
زیباتر از این دعا دیده نشده*****بر خاتم انبیا محمد صلوات

بارالها! اگر زنده بودنم موجب ميشود كه با معرفت بيشتر و با اعمال خالصتر و زيادتر بهسويت بيايم، حاضرم در اين دنيا بمانم...
خدايا! اگر ماندم در اين وادي ظلمت و رذالت، موجب تقربم بهسوي تو ميشود، موجب بالا رفتن معرفتم و شناختم ميشود، مرا زنده نگه بدار؛ ولي خدايا باز هم در همان حال از تو ميخواهم عاقبتم را ختم به شهادت كني.
ولي خدايا اگر زنده بودنم هيچ تأثيري در ازدياد معرفت و شناخت تو ندارد... اگر زنده بودنم هيچ تأثيري در نزديك شدن بهسوي تو ندارد، خدايا مرا به دوستانم ملحق كن و شهادت در راهت را نصيبم بگردان.
بار پروردگارا! عزيزانم همه رفتند و مرا تنها گذاشتند. خدايا! كبوتران سبكبال يكي يكي پر كشيدند و در آسمان تو بال گشودند و به مقصدشان رسيدند و مرا همچنان در اين وادي تنهايم گذاشتند.
خدايا! تاب تحمل و صبر در از دست دادن اين عزيزان از من سلب شد. تو را به خون طاهر و مطهرشان قسمت ميدهم اگر لايق شدم مرا نيز بپذير.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شهيد كاظم نوراللهيان ـ مشهد
پاسخ هاى دندان شكن حضرت مسلم (علیهالسلام)

حضرت مسلم بن عقیل نماینده امام حسین(علیهالسلام)، شهید آغازگر نهضت كربلا، هنگامى كه پس از یك جنگ بى نظیر با دشمنان، و هلاك كردن دهها نفر، اسیر شد، او را در حالى كه از هر سوى بدنش بر اثر زخمهاى جنگ، خون مىجوشید، نزد ابن زیاد، دژخیم خون خوار عراق آوردند؛ مسلم با كمال بى اعتنایى، بر ابن زیاد كه بر مسند غرور تكیه زده بود، وارد شد، یكى از نگهبانان به مسلم گفت: به امیر (ابن زیاد) سلام كن.
مسلم به او رو كرد و فرمود: «إسكت ویحك، والله ما هو لى بإمیر؛ ساكت باش، واى بر تو، سوگند به خدا او رئیس و فرماندار من نیست.»
و مطابق روایت دیگر، مسلم گفت: «السلام على من اتبع الهدى؛ سلام بر كسى كه راه هدایت را پیروى كند.» ابن زیاد پوزخند زد، یكى از نگهبانان به مسلم(علیهالسلام) گفت: آیا نمىنگرى كه امیر مىخندد، چرا به عنوان امیر بر او سلام نمىكنى؟
مسلم(علیهالسلام) در پاسخ گفت: «سوگند به خدا امیر من حسین(علیهالسلام) است، آن كس به ابن زیاد به عنوان امیر سلام مىكند كه از مرگ مىترسد، من ترسى از مرگ ندارم.»
ابن زیاد پس از هتاكیهاى شرمآور، مسلم را اختلاف انداز و فتنهانگیز خواند، مسلم (علیهالسلام) با كمال قاطعیت به او پاسخ داد: «اى پسر زیاد! وحدت مسلمانان را معاویه و پسرش یزید، درهم شكستند، فتنه و آشوب را تو و پدرت زیاد بن عبید ـ برده طایفه بنى علاج از طایفه ثقیف ـ برپا نمودید، نه من.»
سرانجام مسلم(علیهالسلام) در برابر تهدیدهاى شدید ابن زیاد گفت: «إرجو إن یرزقنى الله الشهاده على یدى شر بریته؛ امیدوارم خداوند مقام شهادت را به دست بدترین خلقش (كه تو باشى) نصیب من گرداند.» و سرانجام به این آرزو رسید.
| * نام و نام خانوادگی : | |
| آدرس وب سایت : | |
| * آدرس ایمیل: | |
| سن : | |
| شهر : | |
| تلفن : | |
| آدرس : | |
| نحوه تماس با شما: | تلفن: آدرس ایمیل |
| نحوه آشنایی شما با ما: | |
| موضوع پیام: | |
| *پیام: |
|
|
| |

